






یکی از انواع محصولات تهویه مطبوع داکت اسپلیت است. که از دو یونیت داخلی و خارجی تشکیل شده است که توسط لوله مسی به هم مرتبط شده اند. به جای استفاده از چندین کولرگازی در فضای مورد و نصب چند یونیت خارجی در پشت بام میتوان از یک یونیت خارجی داکت اسپلیت استفاده کرد و در داخل فضا کانال کشی کرد و یونیت داخلی یا هواساز را تعبیه کرد. برخی مدل های داکت اسپلیت قابلیت گرمایش نیز دارد و آن از طریق کویل آب گرم تامین میشود. این دستگاه در ظرفیت های مختلف در بازار موجود است که انتخاب ظرفیت وابسته به متراژ و برخی عوامل دیگر است. در اصل مکانیزم و عملکرد داکت اسپلیت مانند اسپلیت کولرگازی است با این تفاوت که پنل داخلی آن روکار است و داکت اسپلیت توکار و اینکه در اسپلیت با یک یونیت خارجی یک یونیت داخلی داریم ولی در داکت اسپلیت با یک یونیت خارجی میتوان چند یونیت داخلی تعبیه یا کانال کشی کرد.
داکت اسپلیت با توجه به ظرفیت و نوع متریال به کار رفته در آن در انواع مختلفی موجود است.
ظرفیت های داکت اسپلیت از 18000 تا 60000 وجود دارد. که اکثرا با برق تک فاز 220 ولت کار میکند و در ظرفیت های بالا با برق سه فاز 360 ولت.
داکت اسپلیت ها به لحاظ کمپرسور بکار رفته در آنها نیز عموما به دو دسته تقسیم میشوند داکت اسپلیت هایی که برای مناطق معتدل هستند که با کمپرسور روتاری کار میکنند و داکت اسپلیت هایی که مناسب مناطق حاره ای و گرمسیری هستند که با کمپرسور پیستونی و تروپیکال کار میکنند که کارکرد قوی تری برای تامین سرمایش مناطق گرمسیر دارند و البته که مصرف برق بیشتری هم دارند.
داکت اسپلیت ها را به لحاظ دارا بودن کیت اینورتر نیز به دو دسته اینورتر دار و دورثابت تقسیم میشوند. اینورتردار ها مصرف برق بهینه ای دارند چرا که زمانی که محیط به دمای مطلوب رسید سرعت موتور بصورت خودکار کم میشود و در میزان مصرف انرژی صرفه جویی میشود. اما در مدل دورثابت روند کار داکت اسپلیت به این صورت است که هنگامی که محیط به دمای مطلوب رسید کمپرسور دستگاه خاموش میشود و بعد از اینکه دمای محیط مجددا تغییر کرد کمپرسور روشن میشود در نتیجه مصرف برق بیشتری دارد.
برای خرید هر محصول خوب است اطلاعات کافی در مورد مزایا و معایب آن محصول داشته باشیم. خصوصا اینکه در حوزه تهویه مطبوع این نیاز با توجه به تنوع محصولات، بیشتر محسوس است. بنابراین به بررسی مزایا و معایب داکت اسپلیت می پردازیم:
–امکان تعویض هوای داخل محیط با هوای تازه بیرون
-عدم نیاز به وجود لوله کشی سرمایشی و گرمایشی
-عدم اشغال ظاهری بدلیل نصب نسبتا مخفی در سقف کاذب
-امکان استفاده در ساختمان های با کاربری های متفاوت
-هزینه نصب و تعمیر نگهداری نسبتا پایین
-قابلیت فیلترینگ هوای ورودی
-برای مکان هایی که از چندین کولرگازی استفاده میکنند و مجبورر به نصب چندین یونیت خارجی هستند، استفاده از داکت اسپلیت مزیت است چون امکان استفاده از یک یونیت خارجی بجای چندین یونیت خارجی وجود دارد.

-امکان تنظیم مستقل دما برای هر واحد بصورت مجزا وجود ندارد.
-عملیات تهویه هوا را بصورت مداوم انجام می دهد حتی اگر بخشی از محیط نیاز به تهویه نداشته باشد که این فرایند سبب مصرف انرژی زیادی میشود.
-برای تهویه از فن استفاده میشود که ممکن است گاهی اوقات این صدا در صورت سکوت آزاردهنده باشد.
برای بررسی نحوه عملکرد داکت اسپلیت بطور مختصر و مفید باید به این نکته اشاره شود که داکت اسپلیت از دو یونیت داخلی و خارجی تشکیل شده است. یونیت داخلی که به آن هواساز نیز میگویند وظیفه توزیع و پخش هوا در فضای مورد نظر را دارند. این هواساز ها یا بصورت کانال کشی شده این کار را انجام می دهند و یا بصورت مستقیم و از طریق دریچه.
در یونیت خارجی داکت اسپلیت عملیات فشرده کردن گاز مبرد توسط کمپرسور انجام میشود.و نتیجه را از طریق لوله مسی به یونیت داخلی داکت اسپلیت منتقل می کند.
در مدل هایی از داکت اسپلیت که قابلیت سرمایشی و گرمایشی دارند، در فصل سرما برای استفاده از قابلیت گرمایشی بجای گاز مبرد از کویل آب گرم استفاده میشود. و کمپرسور نقشی در گرمایش ندارد و مانند فن کویل فقط فن دستگاه برای توزیع هوا کار میکند. بنابراین مصرف برق در فصل سرما توسط داکت اسپلیت بسیار کم است.
برای خرید داکت اسپلیت توجه به چند عامل حائز اهمیت است. مهم ترین عامل آن انتخاب درست ظرفیت مناسب داکت اسپلیت است که خود عوامل متعددی را شامل میشود. عواملی من جمله:
-نوع کاربری فضا
-جمعیت افرادی که در آن محیط در رفت و آمدند
-تعداد و نوع وسایلی که تولید گرما میکنند
-شرایط اقلیمی فضای مورد نظر
-تعداد پنجره ها وابعاد آنها
-موقعیت ساختمان به لحاظ جنوبی یا شمالی بودن و نورگیر داشتن
هر تن تبرید 12000btu/hr است و عموما هر 35 تا 40 متر مربع از ساختمان را یک تن تبرید پوشش میدهد. برای فضاهایی با متراژ بالا دوحالت انتخاب وجود دارد: 1- دو یا چند داکت اسپلیت با ظرفیت های پایین درنظر گرفته شود 2- یک داکت اسپلیت با ظرفیت بالا خریداری شود. که در صورت اول برق تکفاز و ولتاژ پایین جوابگوست ولی در حالت دوم نیاز به برق سه فاز و ولتاژ بالا است. بصورت کلی در جدول زیر برای متراژ های متفاوت ظرفیت مناسب را تخمین زدیم ولی در نهایت برای خرید نیاز به نظر تخصصی کارشناس نسبت به واحد و فضاست.
| ظرفیت داکت اسپلیت | متراژ واحد های زیر پشت بام | متراژ سایر واحد ها |
|---|---|---|
| 18000 | تا 35 متر | تا 40 متر |
| 24000 | تا 60 متر | تا 70 متر |
| 30000 | تا 75 متر | تا 90 متر |
| 36000 | تا 90 متر | تا 120 متر |
| 48000 | تا 110 متر | تا 135 متر |
| 60000 | تا 135 متر | تا 150 متر |
پس از بررسی موارد فوق توسط کارشناس ظرفیت مورد نظر و حتی نوع کمپرسور مصرفی نیز مشخص میشود.بعنوان مثال اگر شرایط اقلیمی بصورت حاره ای و گرم است اولین نکته ای که باید درنظر داشت این است که کمپرسور آن از نوع تروپیکال باشد که جوابگوی آب و هوای آن اقلیم باشد.
پس از تعیین ظرفیت مورد نیاز میتوان سایر ویژگی های مدنظر را مشخص کرد من جمله نوع کمپرسور،نوع گاز مصرفی، قابلیت سرمایشی و گرمایشی بودن همزمان، ولتاژ کنتور برق ساختمان.
یکی دیگر از مواردی که برای خرید داکت اسپلیت باید درنظر داشته باشیم این است که جنس فین های دستگاه چیست. چون مخصوصا در مناطقی که رطوبت بالایی دارند تجهیزات دچار خوردگی یونی میشوند و درنتیجه این اتفاق طول عمر داکت اسپلیت و راندمان آن را کاهش میدهد. راهکار جلوگیری از این اتفاق این است که از لوازم مسی استفاده شود که با عایق پوشانده شود تا مقاومت آنها را در برابر خوردگی افزایش دهد. دو نوع فین در دستگاه داکت اسپلیت کاربرد دارد. فین طلایی(golden fin) و بلوفین . استفاده از این دونوع فین سبب افزایش طول عمر دستگاه و راندمان آن میشود.

شاید یکی از عواملی که تاثیرگذار در خرید داکت اسپلیت باشد برند آن است. ولی باید مدنظر داشت که امروزه با توجه به تنوع محصولات، امکانات و قابلیت ها ارجح هستند نسبت به برند. کما اینکه ممکن است برندهای مطرح و بزرگ به قابلیت های اولیه بسنده کرده باشند و در عین حال قیمت بالاتری به واسطه برند بودنشان تعیین کنند ولی برندهای نوپا قابلیت های بیشتر و به روز تری را ارائه دهند ولی به دلیل ناشناخته بودن برندشان قیمت متعادل تر و مناسب تری را تعیین کنند. بنابراین قابلیت ها و ویژگی های داکت اسپلیت باید در اولویت مدنظر قرار دادن باشد.
در نصب و اجرای داکت اسپلیت چند زیرسازی باید انجام شود و قبل از نصب چک شود که انجام شده باشد. اموری من جمله اجرای لوله مسی های رفت و برگشتی، کابل کشی های بین یونیت داخلی و خارجی و کابل قدرت دستگاه، اجرای لوله درین و کانال تهویه عایق دار و نصب شاسی روی سقف برای آویختن داکت اسپلیت. در ادامه به تفصیل در مورد نکات ایمنی نصب و استفاده از داکت اسپلیت میپردازیم.
نصب و استفاده از داکت اسپلیت نیازمند رعایت نکات ایمنی خاصی است تا از خطرات احتمالی جلوگیری شود و کارایی سیستم بهینه باشد. در اینجا به برخی از این نکات اشاره میکنیم:
اجتناب از مکانهای مرطوب: نصب داکت اسپلیت در مکانهای مرطوب میتواند باعث خرابی دستگاه و خطرات الکتریکی شود.
فاصله از منابع حرارتی: از نصب داکت اسپلیت در نزدیکی منابع حرارتی مانند اجاق گاز و بخاری خودداری کنید.
نصب حرفهای: حتماً از تکنسینهای با تجربه و مجرب برای نصب داکت اسپلیت استفاده کنید تا از بروز مشکلات و خطرات جلوگیری شود.
استفاده از برق مناسب: اطمینان حاصل کنید که سیستم برقرسانی منزل شما با نیازهای داکت اسپلیت سازگار است.
بررسی اتصالات: تمامی اتصالات برقی را به دقت بررسی کنید و از عدم وجود نشتی یا خرابی اطمینان حاصل کنید.
تمیز کردن فیلترها: فیلترها را به طور منظم تمیز کنید تا جریان هوا بهینه باشد و از کارکرد صحیح دستگاه اطمینان حاصل شود.
بررسی نشت مبرد: به طور دورهای نشت مبرد را بررسی کنید، زیرا نشت میتواند به محیط زیست آسیب برساند و کارایی سیستم را کاهش دهد.
تنظیم دما بهینه: دما را در حد مطلوب تنظیم کنید و از دماهای بسیار پایین یا بالا خودداری کنید تا به دستگاه آسیب نرسد.
دریچههای خروجی و ورودی: اطمینان حاصل کنید که دریچههای ورودی و خروجی هوا مسدود نشده باشند تا جریان هوا به درستی انجام شود.
نظارت بر عملکرد: اگر دستگاه صداهای غیرمعمول تولید کرد یا عملکرد آن کاهش یافت، فوراً آن را خاموش کنید و با تکنسین تماس بگیرید.
تعمیرات تخصصی: هرگز سعی نکنید دستگاه را به تنهایی تعمیر کنید و در صورت بروز مشکل، حتماً با تکنسین تماس بگیرید.
رعایت نکات ایمنی در نصب و استفاده از داکت اسپلیت نه تنها به حفظ سلامت دستگاه کمک میکند بلکه ایمنی کاربران را نیز تأمین میکند. با توجه به این نکات، میتوانید از عملکرد بهینه و ایمن سیستم تهویه مطبوع خود بهرهمند شوید.
نتیجهگیری
در نهایت، داکت اسپلیتها به عنوان یک راهحل کارآمد و مدرن برای تهویه مطبوع در فضاهای مختلف، مزایای زیادی را به همراه دارند. این سیستمها با ارائه دمای مطلوب و یکنواخت، علاوه بر صرفهجویی در مصرف انرژی، به بهبود کیفیت هوای داخلی نیز کمک میکنند. با توجه به نکات ایمنی، نگهداری و انتخاب داکت اسپلیت مناسب، میتوانید از عملکرد بهینه و راحتی بیشتری در منزل یا محل کار خود بهرهمند شوید.
ما در جهازونیک مجموعهای از بهترین برندها و مدلهای داکت اسپلیت را گردآوری کردهایم تا به شما در انتخاب مناسبترین گزینه کمک کنیم. با بررسی ویژگیها، ظرفیتها و نظرات کاربران، میتوانید تصمیمی آگاهانه و مطمئن بگیرید و تجربهای راحت و دلپذیر از تهویه مطبوع داشته باشید.